وبومتریک چیست؟

وبومتریک چیست؟

وبومتریک چیست؟

وبسایت اینترنتی رتبه بندی وبسایت های دانشگاهی Webometric بزرگترین مرکز آکادمیک رتبه بندی مراکز علمی، آموزشی و دانشگاهی می باشد. از سال 2004 میلادی و در هر دوره زمانی 6 ماهه یک سنجش آزاد علمی، موضوعی، مستقل و رایگان توسط گروه سایبرمتریکس (شورای ملی تحقیقاتی اسپانیا ، CSIC) انجام می شود تا اطلاعاتی مطمئن، چند وجهی، کارامد و به روزرسانی شده درباره عملکرد دانشگاه های سراسر جهان بر اساس حضور اینترنتی و تاثیر آن ها ارائه نماید.

  • این رتبه‌بندی بیش از 24.000 دانشگاه دنیا را بر اساس اطلاعات مبتنی بر وبسایت آنها تحلیل کرده‌ است
  • شاخص‌های وبومتریک به این دلیل بوجود آمده‌اند که میزان توجه موسسات را به نشر اینترنتی نشان دهد.
  • این رتبه‌بندی هر ساله در تیرماه و دی ماه (January & July) بروز می‌شود.

 

تاریخچه

آزمایشگاه سایبرمتریکس تحقیقات کمیتی علمی درباره وبسایت های آکادمیک را از اوسط دهه 90 میلادی آغاز کرد. اولین شاخص در کنفرانس EASST/4S بیله فلد آلمان در سال 1996 میلادی ارائه شد و جمع آوری اطلاعات وب از دانشگاه های اروپا با پشتیبانی پروژه EICSTES اتحادیه اروپا در سال 1999 میلادی انجام شد. این تلاش ها دنبال کننده تحقیقاتی علمی بود که در سال 1994 میلادی آغاز و در کنفرانس ISSI سال 1995 میلادی و کنفرانس STI-ENID سال 1996 ارائه شد. تحقیق سال 94 میلادی در ژورنال های با ضریب تاثیر بالا مانند انجمن اطلاعات علمی و فناوری ایالات متحده آمریکا و … منتشر شد. در سال 97 میلادی فعالیت های ویرایش ژورنال تمام الکترونیکی آغاز و سایبرمتریکس به عنوان مسئول انتشار داده های مرتبط وبومتریک برگزیده شد.

در سال 2003 میلادی بعد از انتشار رتبه بندی آکادمیک دانشگاه های جهان (ARWU) توسط دانشگاه شانگهای، وبومتریک تصمیم گرفت تا با نوآوری های لیو و تیم تحقیقاتی او تطبیق پیدا کند. رتبه بندی ها بر اساس قوانین و داده های موجود در وب، ترکیب دسته های گوناگون به شاخص های مرکب و با پوشش دادن سراسر جهان انجام می شود.

اولین نسخه ویرایش شده در سال 2004 منتشر شد. از سال 2006 میلادی این نسخه های ویرایشی به روزرسانی شده هر 6 ماه یک بار منتشر می شود و از 2008 میلادی پورتال رتبه بندی های مراکز تحقیقاتی ، مراکز درمانی و آموزشگاه های مدیریتی اقتصادی را هم شامل می شود.

 

اهداف

مهم ترین هدف رتبه بندی، ترویج و گسترده کردن حضور اینترنتی آکادمیک و پشتیبانی از نوآوری های در دسترس (Open Access) برای افزایش چشم گیر جابجایی دانش علمی ایجاد شده توسط دانشگاه ها به کل جامعه است. برای دست یابی به این هدف انتشار رتبه بندی ها یکی از قدرتمندترین و موفق ترین ابزارها برای شروع و استحکام فرایند تغییر در دانشگاه و افزایش تعهد نخبگان در این زمینه است.

هدف این مجموعه این نیست که سایت ها و طراحی و عملکرد آن ها و یا میزان محبوبیت محتوای آن ها بر اساس تعداد بازدید کننده را ارزیابی کند. این مجموعه سعی دارد میزان صحت و جامع بودن عملکرد جهانی دانشگاه را با بررسی فعالیت ها ، خروجی ها ، میزان مرتبط بودن و تاثیر مشخص کند.

اما زمانی یک رتبه بندی مطمئن قابل دست یابی است که حضور اینترنتی هم چون آینه ای شفاف از دانشگاه باشد. در دهه دوم قرن 21 بدون هیچ تردید وب کلید همه فعالیت ها و ماموریت های مراکز علمی و تحقیقاتی خواهد بود. اکنون هم وب مهم ترین ابزار برای ارتباطات مهندسی جهان است. با این روش ارتباط بین نخبگان و مراکز علمی دقیق تر شده و باعث می شود تا استعدادها و نیروهای بشر به بهترین شکل در مسیر دانش و فناوری قرار گیرد.

 

معیارهای رتبه بندی

در حال حاضر چهار فاکتور اصلی به عنوان شاخص های ارزیابی وبومتریک وجود دارد:

شاخصضریب تاثیر در ویرایش ژانویه 2015توضیحات
Visibility-
IMPACT
50%تعداد لینکهای ورودی یا برگشتی(backlink) شناسایی شده توسط موتور های جستجوگر Majestic SEO و ahrefs
Activity-
PRESENCE
16.66%تعداد صفحات ایندکس شده از وب سایت، توسط موتور جستجوگر Google
Activity-
OPENNESS
16.66%تعداد مقالات (pdf, doc, docx, ppt) شناسایی شده توسط Google Scholar در بین سالهای 2010 تا 2014
Activity-
EXCELLENCE
16.66%تعداد مقالات در 10% مهمترین ارجاعات مقالات علمی در بین سالهای 2008 تا 2012 بر اساس وب سایت Scimago

 

20 دانشگاه برتر ایران در آخرین به روز رسانی وبومتریک (July 2018)

نام دانشگاهرتبه ایرانرتبه جهانی
دانشگاه تهران1390
دانشگاه علوم پزشکی نهران2557
دانشگاه شریف3596
دانشگاه امیرکبیر4787
دانشگاه تربیت مدرس5854
دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی6922
دانشگاه صنعتی اصفهان7935
دانشگاه علم و صنعت ایران8952
دانشگاه فردوسی مشهد9992
دانشگاه شهید بهشتی101205
دانشگاه شیراز111238
دانشگاه علوم پزشکی مشهد121276
دانشگاه تبریز131364
دانشگاه علوم پزشکی شیراز141373
دانشگاه علوم پزشکی تبریز151389
دانشگاه علوم پزشکی اصفهان161401
دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی171403
دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران181453
دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد191462
دانشگاه اصفهان201571

 

وبومتریک چیست؟

پروژه جدید وبومتریک

پروژه جدیدی که وبومتریک از ابتدای سال 2015 آغاز کرده است، رتبه بندی دانشمندان و محققین برتر دنیا و به تفکیک کشور است. دو پارامتر این رتبه بندی اعداد H-INDEX و CITATION است که هر دو از Google Scholar بدست آمده اند. در حال حاضر 556 دانشمند برتر دنیا (H-INDEX بالاتر از 100) به همراه دانشمندان برتر حدود 30 کشور دنیا در این وب سایت ارائه شده است. این پروژه به مرور در حال تکمیل است.

 

تغییرات در نسخه ژانویه 2015

  • خارج کردن سایتهایی که همیشه در دسترس نیستند. (بررسی از طریق Ping request)
  • تغییر سیاستگذاری در خصوص دانشگاه های با بیش از یک دامنه اینترنتی
  • تغییر در پارامترها بصورت ذیل:
  • حذف تعداد Rich Files از فاکتور Presence
  • حذف بک لینک 10 دامنه اول در فاکتور Visibility
  • به روز کردن دوره زمانی (2010-2014) در فاکتور Openness
  • به روز کردن دوره زمانی (2008-2012) در فاکتور Excellence
  • انتشار لیست کشورها به ترتیب تعداد دانشگاههای با رتبه های برتر (ایران در رتبه 38)
  • رتبه بندی دانشمندان و محققین (Scientists )

 

راهکارهای بهبود رتبه دانشگاه در وبومتریک

بطور کلی راهکارهای اساسی برای بهبود رتبه وب سایتهای دانشگاه براساس وبومتریک را می توان بدین شرح برشمرد:

  • یکسان نمودن نام دامنه (Domain) سایت اصلی دانشگاه و همه وب سایتهای زیر مجموعه و متعلق به دانشگاه.

استفاده از دامنه های متعدد باعث توزیع امتیاز بین چند دامنه شده و در نهایت بالاترین امتیاز برای دانشگاه در نظر گرفته خواهد شد که این امر بسیار نامطلوب خواهد بود. به عنوان مثال دانشگاه صنعتی شریف سالهاست که با این مشکل دست به گریبان است. دانشگاهها می توانند برای سایتهای زیر مجموعه خود از زیر دامنه (Subdomain) استفاده کنند و در این صورت امتیاز همه سابدامین ها با هم جمع خواهد شد. این روش در میان دانشگاه های برتر دنیا بسیار متداول است.

  • رعایت استانداردهای SEO یا بهینه سازی برای موتورهای جستجو

مسئله سئو در پیاده سازی فنی و محتوایی سایتهای دانشگاهی نیز موضوع بسیار مهمی است که بر روی هر 4 فاکتور رتبه بندی موثر خواهد بود. چگونگی رعایت این استانداردها و راهکارها در این خصوص نیازمند یک گروه متخصص و با تجربه در زمینه بهینه سازی سایت برای موتورهای جستجو می باشد.

  • افزایش انتشار محتوا در وب سایت و به روز رسانی سایت

به روز رسانی مرتب وب سایت و ارائه مطالب و مقالات جدید و کاربردی نیز از جمله فاکتورهای بسیار مهم است.

  • وجود نسخه بین المللی (حداقل زبان انگلیسی) وب سایت

ایجاد نسخه های مخصوص از سایت با زبان های بین المللی که مهمترین آن ها انگلیسی می باشد، با حداقل اطلاعات کلی از معرفی دانشگاه نیز از جمله مواردی است که تاثیر مطلوبی بر رتبه دانشگاه خواهد داشت.

4.7/5 (3 نظر)
  • تاریخ انتشار: 9 مهر 1397
  • 3 دیدگاه
3 دیدگاه در "وبومتریک چیست؟"
  • علی فاتحی

    بسیار عالی
    یعنی وبسایت دانشگاهها در رتبه خود دانشگاه موثر هست؟

    • بنی طبا

      100% موثر هست.

  • مبل افرا

    تشکر از مطالب عالیییی